สภากาชาดไทย เผย ร่างกฎหมายบริจาคอวัยวะ ใกล้เสร็จ กำหนด 'นิยามการตาย' ชัดเจน

สภากาชาดไทย เผย ร่างกฎหมายบริจาคอวัยวะ ใกล้แล้วเสร็จ กำหนด ‘นิยามการตาย’ ให้ชัดเจน สร้างความมั่นใจ เจตจำนง ผู้บริจาค คลายกังวล ญาติผู้เสียชีวิต สร้างโอกาสผู้ป่วย

9 ส.ค. 68 – รศ.นพ.สุภนิติ์ นิวาตวงศ์ รองผู้อำนวยการศูนย์รับบริจาคอวัยวะ สภากาชาดไทย เปิดเผยว่า ตามที่สภากาชาดไทยได้เสนอให้มีกฎหมายระดับพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) ในเรื่องของการบริจาคอวัยวะ เนื่องจากประเทศไทยยังไม่มีกฎหมายเฉพาะ ทำให้ต้องใช้กฎหมายหลายฉบับที่เกี่ยวข้อง

เช่น ข้อบังคับแพทยสภา ว่าด้วยจริยธรรมวิชาชีพ ประกาศแพทยสภากรณีการวินิจฉัยภาวะสมองตาย และระเบียบสภากาชาดไทย ว่าด้วยศูนย์รับบริจาคอวัยวะ ซึ่งส่วนนี้ทำให้ผู้ปฏิบัติงานขาดความมั่นใจว่า การกระทำใดๆ จะถูกต้องหรือไม่

รวมถึง ผู้แสดงความจำนงบริจาคอวัยวะก็อาจจะไม่มั่นใจ เพราะไม่มีกฎหมายมารองรับ ไปจนถึงเรื่องการซื้อขายอวัยวะ ที่มีผลทำให้คนบริจาคลดลง ขณะที่ในต่างประเทศมีกฎหมายเฉพาะมารองรับเรื่องการบริจาคอวัยวะ นอกจากนั้น องค์การอนามัยโลก รวมถึงสหประชาชาติ ก็มีข้อแนะนำว่า ควรมีกฎหมาย ซึ่งไทยยังขาดอยู่

รศ.นพ.สุภนิติ์ กล่าวว่า ร่าง พ.ร.บ. การบริจาคและการปลูกถ่ายอวัยวะและเนื้อเยื่อ พ.ศ. … ที่กำลังร่างอยู่นี้ จะทำให้ผู้บริจาคอวัยวะมีความมั่นใจขึ้น เนื่องจากจะมีการนิยามของการตาย ว่าหมายถึงอะไร ซึ่งในกฎหมายปัจจุบันไม่ได้มีระบุเรื่องนี้

โดยเรายึดจากประกาศแพทยสภาในเรื่องของการตาย ในทางกฎหมายเองก็จะเป็นการตีความว่า การตายคือหัวใจหยุดเต้น ไม่หายใจ แต่การบริจาคอวัยวะจะเป็นเรื่องของภาวะสมองตาย ซึ่งความชัดเจนนี้จะทำให้ญาติมั่นใจว่า แม้ผู้ป่วยยังตัวอุ่นอยู่ ยังมีชีพจรอยู่ แต่หากเป็นกรณีที่มีภาวะสมองตาย ก็จะหมายถึงผู้ป่วยเสียชีวิตแล้ว

รวมถึงร่าง พ.ร.บ. นี้ จะระบุถึงความจำนงของบริจาคอวัยวะ เมื่อเสียชีวิตแล้ว แพทย์จะสามารถกระทำตามความจำนงของผู้เสียชีวิตได้ เพราะที่ผ่านมาเกิดเหตุการณ์ความเข้าใจคลาดเคลื่อนของญาติ จึงมีการปฏิเสธบริจาคอวัยวะของผู้เสียชีวิต ฉะนั้น การมีกฎหมายก็จะทำให้แพทย์มั่นใจในการทำงานมากขึ้น เพราะจริงๆ การบริจาคเป็นความจำนงของผู้เสียชีวิต ญาติก็ไม่ควรจะคัดค้านหรือวีโต้ความจำนงนั้น

รศ.นพ.สุภนิติ์ กล่าวว่า ปัจจุบันมีผู้ป่วยที่รอการปลูกถ่ายอวัยวะมากกว่า 7 พันราย ในขณะที่ข้อมูลการปลูกถ่ายจริงทำได้เพียงปีละ 1 พันกว่าราย อย่างไรก็ตาม ร่าง พ.ร.บ.นี้ผ่านการรับฟังความเห็นโดยการทำประชาพิจารณ์ 4 ภาคมาแล้ว ก่อนมีการปรับแก้ ซึ่งคาดว่า จะมีการเปิดรับฟังความคิดเห็นผ่าน เว็บไซต์ระบบกลางทางกฎหมาย อีกครั้งภายใน 2 เดือนนี้ จากนั้นจะนำเสนอต่อกระทรวงสาธารณสุข ตามลำดับการเสนอกฎหมายต่อไป

“เรียกได้ว่า เรากำลังขาดแคลนอวัยวะจากการรับบริจาค มีผู้ลงทะเบียนรอการปลูกถ่ายอวัยวะทุกปี เฉลี่ยปีละ 2 พันกว่าราย กราฟมีแต่ไต่ขึ้น ขณะที่ผู้ป่วยบางคนก็เสียชีวิตระหว่างรอการปลูกถ่าย โดยเฉพาะตับกับหัวใจ ที่รอนานไม่ได้ ดังนั้น ผู้ป่วยก็จะหมดโอกาสไป” รศ.นพ.สุภนิติ์ กล่าว

ที่มา : สภากาชาดไทย เผย ร่างกฎหมายบริจาคอวัยวะ ใกล้เสร็จ กำหนด 'นิยามการตาย' ชัดเจน - ข่าวสด