ความสุข ๕ ชั้น สู่ความเกษมสันต์นิรันดร์กาล

ชีวิตนั้นสำคัญที่ใจ
สู่ความเกษมสันต์นิรันดร์กาล
ธรรมกถาของ
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต) วัดญาณเวศกวัน นครปฐม
ฝึกตนยิ่งขึ้นไป ดำเนินชีวิตให้ถูก
...ความสุขยิ่งเพิ่มพูน...
เมื่อทำตัวเป็นพระพรหมได้ครบถ้วนสมบูรณ์แล้ว
ก็มาทำชีวิตให้เข้าถึง...ความสุข...
ในที่นี้ขอพูดคร่าวๆ ถึงความสุข ๕ ชั้น
ขอพูดอย่างย่อในเวลาที่เหลืออันจำกัดดังนี้
ขั้นที่ ๑ คือ ความสุขจากการเสพวัตถุ
หรือสิ่งบำรุงบำเรอภายนอกที่นำมาปรนเปรอ
ตา หู จมูก ลิ้น กาย ของเรา
ข้อนี้เป็นความสุขสามัญที่ทุกคนในโลกปรารถนากันมาก
ความสุขประเภทนี้ขึ้นต่อสิ่งภายนอก
เพราะว่า...เป็นวัตถุหรืออามิสภายนอก
เมื่อเป็นสิ่งภายนอก อยู่นอกตัว ก็ต้องหา ต้องเอา
เพราะฉะนั้น...
สภาพจิตของคนที่หาความสุขประเภทนี้
จึงเต็มไปด้วยความคิดที่จะได้จะเอา
แล้วก็ต้องหา และดิ้นรนทะยานไป
เมื่อได้มาก ก็มีความสุขมาก...
แล้วก็เพลิดเพลินไปกับความสุขเหล่านั้น
...พอได้มากๆ เข้า...
ต่อมาก็นึกว่าตัวเองเก่งมากๆ ไปๆ มาๆ...โดยไม่รู้ตัว
ก็มีภาวะอย่างหนึ่งเกิดขึ้น คือ...
ชีวิตและความสุขของตัวเองต้องไปขึ้นกับวัตถุเหล่านั้น
อยู่ลำพังง่ายๆ อย่างเก่า ไม่สุขเสียแล้ว
ตอนที่เกิดมาใหม่ๆ นี้ ไม่ต้องมีอะไรมากก็พอจะมีความสุขได้
ต่อมามีวัตถุมาก เสพมาก ทีนี้ขาดวัตถุเหล่านั้นไม่ได้เสียแล้ว
กลายเป็นว่า...
สูญเสียอิสรภาพ ชีวิตและความสุข
...ต้องไปขึ้นกับวัตถุภายนอก แต่เข้าใจผิดคิดว่าตัวเองเก่ง
อันนี้เป็นข้อสำคัญที่คนเราหลงลืมไป
แหล่งข้อมูล:ความสุข ๕ ชั้น สู่ความเกษมสันต์นิรันดร์กาล - หนังสือธรรมะ โดย สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป. อ. ปยุตฺโต)